تالاب گاوخونی را جشن گرفتند

از همان روزهای نخست که کار بهره برداری غیر اصولی از سنگ های کوه سیاه به عنوان مواد اولیه ساخت عایق های حرارتی آغاز شد ، مردم شهر ورزنه با این کار مخالفت نمودند و از راه های گوناگون همچون برپایی تجمع اعتراضی در 27 اردیبهشت ماه و صدور بیانیه ، اعلام اعتراض به مسئولان در مطبوعات و ممانعت فیزیکی از ادامه کار تجهیزات خردکننده و حمل کننده سنگ ، نارضایتی خود را از تخریب محیط زیست پیرامون خود اعلام کردند و سرانجام همدلی مردم ورزنه و کوشش های دوستداران میراث فرهنگی و طبیعی این شهر باعث شد تا دست تخریب کنندگان را از این گنجینه طبیعی سرزمین خود که نقش مهمی در پایداری محیط زیست منطقه دارد ، کوتاه کنند.

تلاش های پیگیرانه مردم ورزنه می تواند الگوی خوبی برای مردم دیگر شهرهای ایران برای کوتاه کردن دست متجاوزان به میراث فرهنگی و طبیعی باشد.امید است با پیگیری های بعدی دوستداران میراث فرهنگی و طبیعی ورزنه تالاب گاوخونی و بوم سازگان آن بیش از پیش مورد حفاظت سازمان های مربوط قرار گیرد و از اجرای هرگونه طرح ویرانگر به بهانه گشایش اعتبارات عمرانی و احداث کارخانه و اشتغال زایی جلوگیری شود و با اجرای طرح های گردشگری و زیست محیطی ، شرایط به گونه ای پیش رود که شهرستان ورزنه و تالاب گاوخونی به عنوان یکی از قطب های گردشگری منطقه به شمار آید و مردم این سامان از این راه به توسعه پایدار دست یابند. 

ضمن شادباش این پیروزی به همه مردم سخت کوش ورزنه و سپاس از تلاش های آقای رضا خلیلی ورزنه رئیس انجمن دوستداران میراث فرهنگی و طبیعی ورزنه ، به مردم ورزنه و نمایندگان این شهر پیشنهاد می شود برای ثبت همیشگی این پیروزی غرور انگیز در خاطره مردم  که نشانگر عشق و علاقه ستودنی مردم این شهر به محیط زیست پیرامونشان است و برای این که دست نابودگران برای همیشه از این گنجینه طبیعی کوتاه شود ، هرسال روز 26 تیرماه را در ورزنه با جشن و شادی گرامی بدارند و نگذارند که نام این کوه آزاد و همیشه استوار که نماد یایداری مردم این سامان است و به راستی می توان آن را « کوه آزادی » نامید ، از یادها برود. 

خسرو شکیبایی ، بازیگر نامدار سینما ، تئاتر و تلویزیون ایران در سن 64 سالگی در تهران درگذشت .

شکیبایی در سال ۱۳۲۳ خورشیدی در تهران دیده به گیتی گشود . وی دانش آموخته رشته بازیگری از دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران بود و با بازی در فیلم « خط قرمز » به کارگردانی مسعود کیمیایی ( ۱۳۶۱) پای به سینما نهاد و تا سال ۱۳۶۸ در چند فیلم همچون « دزد و نویسنده » ، « ترن » و « رابطه خوب » بازی کرد. اما با بازی در نقش حمید هامون در فیلم « هامون »  به کارگردانی داریوش مهرجویی ( ۱۳۶۸ ) به عنوان بازیگری توانمند شناخته شد.

در کارنامه سینمایی خسرو شکیبایی بازی های خوبی در نقش هایی متفاوت در این فیلم ها ثبت شده است : خط قرمز ( 1360 ) ، دادشاه  ( 1362 ) ، صاعقه ( 1363 ) ، رابطه ( 1365 ) ، شکار، ترن ( 1366 ) ، عبور از غبار، هامون ( 1368 ) ، جستجو در جزیره، ابلیس ( 1369 ) ، بانو ( 1370 ) ، یک بار برای همیشه، سارا، پرواز را به خاطر بسپار ( 1371 ) ، بلوف ( 1372 ) ، کیمیا، پری، درد مشترک ( 1373 ) ، خواهران غریب، عاشقانه، سایه به سایه  ( 1374 ) ، سرزمین خورشید ( 1375 ) ، زندگی، روانی ( 1376 ) ، میکس، عشق شیشه‌ای، دختردایی گمشده ( 1378 ) ، دختری به نام تندر ( 1379 ) ، مزاحم، لژیون، کاغذ بی‌خط ، اثیری ( 1380 ) ، صبحانه برای دو نفر ( 1382 ) ، حکم، ازدواج صورتی، سالاد فصل (1383 ) ، چه کسی امیر را کشت؟، عروسک فرنگی، پیشنهاد پنجاه میلیونی، ستاره‌ها ( 1384 ) ، دست‌های خالی، اتوبوس شب، رئیس ( 1385 ).

شکیبایی همچنین در چند سریال تلویزیونی همچون روزی روزگاری ، مدرس ، خانه سبز ، کاکتوس ، تفنگ سرپر ، « در کنار هم » و « سرزمین سبز » بازی های ماندگاری از خود برجای گذاشت.

بازخوانی سروده های خاطره انگیز شاعران ایرانی نیز از دیگر دلبستگی های خسرو شکیبایی بود و آلبوم های شعرخوانی خاطره انگیزی همچون « پری خوانی » ، حجم سبز (سهراب سپهری) ، « نشانی‌ها » ، « نامه‌ها » ، و « مهربانی » با صدای او به یادگار مانده است.

خسرو شکیبایی ، بامداد آدینه  ۲۸ تیر ماه  1378 خورشیدی ، پس از یک دوره بیماری در بیمارستان پارسیان تهران درگذشت.

نسبت به نابودی میراث فرهنگی ایرانیان

شماری از سازمان های دوستدار میراث فرهنگی و طبیعی ایران نگرانی شدید خود را از رویدادهای تلخی که این روزها در کشورمان رخ داده و گنجینه‌های باستانی و گران بهای میهن‌مان را یکی پس از دیگری به نابودی می‌کشد، اعلام نمودند.

بیش از 24 سازمان غیر دولتی دوستدار میراث فرهنگی ایرانیان، ضمن یادآوری وظیفه‌ دولت نسبت به نگهداری و پاسداری از گنجینه‌های این سرزمین، مهم ترین نگرانی های دوستداران میراث فرهنگی را در پنج بخش و به شرح زیر به آگاهی ملت گرامی ایران رساندند:

زیرا بر این باوریم که سازمان میراث فرهنگی، هرگز کارنامه‌ روشنی در پاسداری از گنجینه‌های کشورمان نداشته و ندارد، و برای نمونه همان بس که نتوانسته تا از سنگ‌نوشته‌ ارزشمند جزیره خارک ، بیش از 199 روز نگهداری نماید. هم‌چنین هنوز هم مردمِ بزرگوار ایران ، خاطره‌ تلخ ربوده شدن « لوح زرین تخت‌جمشید» از همین گنجینه‌ ملی ایران و و سپس پخش خبری مبنی بر آب کردن آن را ، از یاد نبرده‌اند.

2. همان گونه که کارشناسان غیردولتی از همان آغاز پیش‌بینی کرده بودند، رطوبت سنج های پاسارگاد نمِ بسیار بالایی را پیرامون آرامگاه کوروش بزرگ نشان داده‌اند و با آن که همه گروه های میهن‌پرست، پیش از آبگیری سد سیوند، بارها و بارها درباره اثرات ویران گر این آبگیری هشدار داده بودند،ولی هنوز هم- و بر خلاف وعده‌های داده ‌شده – شاهد اقدام مثبتی برای تخلیه‌ آب های آن سد نبوده‌ایم ، تا پس از قطع شمار بالایی درخت منحصر به‌فرد و نابودی محوطه‌های باستانی تنگِ چشمه (تنگ بلاغی)، دست کم اینک از شدت آسیب‌های پیشِ رو بکاهیم. 

3. شنیده می ‌شود کسانی به جرم ویران نمودن سنگ‌نوشته جزیره‌ خارک دستگیر شده‌اند. هر چند پیرامون علت دستگیری دست کم یک تن از آنها ابهام‌هایی وجود دارد ولی در میان شگفتیِ همگان، منابع رسمی تا کنون به بهانه‌ امنیتی بودن مسأله، از شناساندن آنها به مردم و روشن شدن علت مسأله سر باز زده‌اند. و این در حالی است که می دانیم به دلیل نفت‌خیز بودن جزیره‌ خارک و دارا بودن تأسیسات نفتی بسیار، هیچ‌کس نمی‌تواند بدون داشتن پروانه از مسؤولان مربوطه، به آن‌جا آمدوشد نماید.

آشکار است که برای جلوگیری از گسترش شایعات پیرامون این رویداد – که چندان خوشایند نیز نبوده و می ‌تواند اعتماد دوستداران میراث فرهنگی نسبت به دولت را کم‌تر نماید – ضمن برکناری مدیریت سازمان میراث فرهنگی استان بوشهر، شایسته است نتایج پیشرفت پرونده ، گام به گام اعلام گردد.

4. در خبرها آمده است که در کمال شگفتی بخشی از محوطه‌ کاخ‌ آپادانای شوش، آن گنجینه کهن و گران‌بهای کشورمان و یادمانِ روزگار داریوش بزرگ، به پیست موتورسواری بدل گشته است. آشکار و بدیهی است که می بایست ضمن برچیدن چنین وضعیتی، هرچه زودتر حریم آن اثر ارزشمند مشخص و مورد نگاهبانی قرار گیرد تا دیگر بار فجایعی همچون تخریب پایه ستون‌های دروازه شرقی همان کاخ و نیز نابودی کتیبه خارک را شاهد نباشیم .

5. و باز از خوزستان و دیگر کهن‌شهر آن، «اهواز»، خبری دال بر کاوش و رسیدگی به شهر باستانی هرمزداردشیر که خود یادگاری 1700 ساله از روزگار ساسانیان و از آثار ثبتِ ملی شده‌ آن استان است به گوش نرسیده و نمی ‌رسد. ما چنین کوتاهی ‌هایی را تنها و تنها از ناکارآمدی مدیریت سازمان میراث فرهنگی آن استان می ‌بینیم و خواستار بازبینی در رفتار و عملکرد این سازمان می باشیم .

سازمان های غیر دولتی امضاءکننده این بیانیه به شرح زیر هستند : بنیاد دوستداران میراث فرهنگی افراز (تهران)،انجمن فرهنگی بیستون (تهران) ، انجمن فرپاد (شیراز)،انجمن اندیشه جوان (اصفهان)،انجمن دوستداران و حافظان خشت خام (یزد)،کانون دوستداران شاهنامه (توس)،کانون جوانان پاسارگاد (گرگان)،گروه جوانان شکوه هخامنشی (خراسان)،جمعیت عصر سبز (یزد)،انجمن فرهنگی سرزمین پارس (خراسان)،جمعیت دوستداران میراث فرهنگی یادگار (یزد)،خانه سیمرغ (تهران)،خانه ماورای جوان (گرگان)،انجمن دیده‌بان یادگارهای فرهنگی و طبیعی ایران (تهران)،انجمن کهن‌دژ (همدان) ، کانون گسترش فرهنگ ایران بزرگ (اصفهان)،انجمن هخامنشیان (تهران)،انجمن دوستداران میراث فرهنگی و گردشگری امرتات (اصفهان)،خانه ادب مهر (اصفهان)،انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا (خوزستان)،کانون سیمرغ اندیشه (نجف‌آباد)،کانون فرهنگی لر بختیاری ایرانیان ،انجمن ایلام شناسی ایران (تهران)،انجمن اسپادانا(تهران)،انجمن فرهنگی کوروش بزرگ و گروهی از فرزندان ایران‌زمین.

ضرورت بکارگیری حروف فارسی برای فرستادن پیامک به جای حروف انگلیسی ، طی یک سال گذشته و پیش از آن بارها مورد تاکید کارشناسان و دوستداران زبان و خط فارسی قرار گرفته است اما محدودیت هایی که از نظر فنی برای استفاده از حروف فارسی در برخی از تلفن های همراه وجود داشت سرانجام کارشناسان را بر آن داشت تا به طراحی نرم افزاری برای فرستادن پیامک با حروف فارسی بپردازند و نسخه آزمایشی این نرم افزار که « پیام رسان فارسی » نام گرفته ، هم اکنون در دسترس همگان است.

با استفاده از نرم‌افزار پیام‌رسان فارسی ) نسخه جاوا - 0.91 ) کاربران تلفن های همراه می توانند پیامک‌های فارسی با حجم حدود 200 کاراکتر را ارسال نمایند. این در حالی است که در حالت عادی و بدون استفاده از این نرم افزار، پیامک های فارسی با حجم بیش از 70 کاراکتر به چندین پیامک شکسته می شوند و این مساله هزینه مضاعفی را برای کاربر تحمیل می کند. بنابراین، استفاده از این نرم افزار نه تنها امکانات حروف فارسی را برای ارسال پیامک ها فراهم می سازد ، بلکه باعث صرفه جویی قابل توجهی در هزینه ها خواهد شد.

اگرچه سازندگان این نرم افزار اعلام کرده اند که پیام رسان فارسی امکان ارسال پیامک های فارسی در دو حالت فشرده و غیر فشرده را دارد اما ضعف آن در این است که برای فرستادن پیامک به صورت فشرده ،  تلفن همراه گیرنده نیز باید نرم افزار پیام رسان فارسی را داشته باشد تا پیامک دریافتی قابل خواندن باشد، ولی درحالت غیر فشرده، پیامک ارسالی بر روی گوشی هایی  که  این نرم افزار را ندارند نیز قابل خواندن می باشد. اشکال مهم دیگر این نرم افزار این است که کاربر باید حتما شماره تلفن مخاطب را به خاطر بسپارد و سپس در فهرست گیرندگان پیام رسان وارد کند اما نمی تواند شماره تلفن مورد نظر را از روی فهرست مخاطبان که در حافظه تلفن یا کارت حافظه قرار دارد ، به فهرست گیرندگان پیامک نرم افزار منقل کند.

با این همه ، نسخه آزمایشی نرم افزار پیام رسان در دسترس است و فارسی زبانان می توانند و باید پیامک را فارسی بفرستند و این خود گامی مثبت در راه پاسداری از زبان و خط فارسی به شمار می رود و امیدواریم که کاستی های موجود نیز در نسخه های بعدی به زودی برطرف شود.

در اینجا می توانید به نسخه جاوا - 0.91  نرم افزار پیام رسان فارسی و روش کار با آن دست یابید.

سازه ای سازگار با زیست بوم

در روزهای گرم تابستان ، در بخش هایی از ایران که دارای زیست بوم خشک و بیابانی هستند ، اگر دسترسی به آب خنک و پاکیزه برای باشندگان آن سامان آسان نباشد، زندگی به دشواری خواهد گذشت.در گذشته نیاکان نیک اندیش ما برای چیره شدن بر این شرایط ، راهکارهای ابتکاری و هوشمندانه ای را همچون حفر کاریز  ، حفر چاه های عمیق ، ایجاد نهرهای آب ، ساختن برکه و آبگیر و آب انبارهای بادگیر دار، ساختن حوض و آب نما در خانه ها و احداث یخچال های بزرگ خشتی به کار می بستند و به این ترتیب با مدیریت درست منابع آب ، نه تنها تابستان های گرم و سوزان مناطق خشک و نیمه خشک را با دشواری های کمتر پشت سر می گذاشتند بلکه برای دیگر فصول سال و مواقع کم آبی و خشکسالی های احتمالی نیز ذخایر آب در دسترس داشتند.

نکته بسیار مهم در طراحی و به کارگیری این سازه های آبی ، همخوانی و هماهنگی آن ها با زیست بوم منطقه است که ضمن بهره برداری بهینه از منابع طبیعی ، کمترین آسیب ها را به محیط زیست وارد آورده و به اصطلاح امروزی در شمار سازه های « سبز » محسوب می شدند.

یکی از این سازه های سنتی و سازگار با زیست بوم ایران که در نوع خود بهترین و بزرگترین نمونه از این دست به شمار می رود ، یخچال گنبدی میبد در استان یزد است .

این شاهکار « معماری زیست بومی » ایران ، یکی از نمونه های خوبِ بازمانده از یخچال های خشتی گنبدی به شمار می رود که ویژگی هایی همچون بهره برداری از سرمای هوا در زمستان ، حفظ سرمای یخ در محیط عایق « پاچال » برای استفاده در فصول گرم سال ، ذخیره آب های جاری و قنات در فصول پرباران به صورت یخ ، بهره برداری از مصالح ساختمانی در دسترس و برگرفته از محیط طبیعی، در آن به خوبی رعایت شده است . این یخچال در کنار « نارین قلعه » ، « آب انبار کُلار » و « چاپارخانه » ، یک مجموعه معماری تاریخی ارزشمند را تشکیل می دهد .

بر پایه دیدگاه کارشناسان ، دیرینگی یخچال میبد به بیش از دوران قاجار باز می گردد ؛ هر چند که تاریخ دقیق ساخت آن مشخص نیست و احتمال می رود که در محل بنایی قدیمی تر ساخته یا بازسازی شده باشد.

یخچال میبد که به شماره 1826 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده ، از خشت و گل ساخته شده است. دیوار سایه انداز به ارتفاع 8 متر و قطر 2 متر و طول 42 متر در جنوب و طول 20 متر در شرق و غرب برای کم کردن گرمای ناشی از تابش آفتاب به یخ بند ، آبروها برای هدایت آب به یخ بند ، گنبد خشتی ( از نوع دورچین ) با ارتفاع 15 متر از سطح زمین ، یخ بند ها ، « چال یخ » یا « یخ انبار » یا « پاچال » به ژرفای 6 متر و قطر 13 متر و یک سکو به عرض یک و نیم متر برای رفت و آمد در گرداگرد چال یخ ، یک راه پله باریک در بدنه چال یخ برای بالا آوردن تکه های یخ ، درگاهی برای واریز یخ به پاچال و در گاه دیگری برای تحویل یخ به مردم در تابستان، از ویژگی های ساختاری این سازه به شمار می رود.

          دیوار سایه انداز و حوض یخ بند - یخچال خشتی میبد / عکس ها از شاهین سپنتا

                             ضخامت دیوار سایه انداز و فاصله آن با گنبد در یخچال میبد

                                         نمای بخش گنبدی یخچال خشتی میبد

                               راه پله برای دسترسی به بام گنبد جهت ترمیم سالیانه

                                                  چال یخ در یخچال میبد

برای تهیه یخ در این یخچال ها ، در شب‌های سرد چله زمستان ، توسط آبرو ها آب نهر یا قنات را به حوض یخ بند پهناور و کم ژرفایی که در کنار یخچال قرار داشت ، هدایت می کردند و  در شب های بعدی این کار را تکرار می کردند و سرانجام پس از چند شب ، یخی ضخیم ، متراکم و چند لایه در یخ بند ها تشکیل می شد . سپس یخ ایجاد شده را شکسته و به درون پاچال می ریختند . این کار در طول زمستان انجام می شد و هربار قطعات بزرگ یخ را که در « چال یخ » انبار شده بودند، روی هم خرد کرده و در میان تکه های یخ ، آب می پاشیدند تا به هم بچسبند و دیرتر ذوب شوند. در پایین پاچال نیز یک راه آب باریک بود که آب ناچیز حاصل از ذوب احتمالی یخ ها را به چاه سرازیر می کرد. دریچه ها و روزنه هایی نیز در گنبد یخچال ایجاد کرده بودند تا تهویه هوای داخل گنبد بهتر صورت گیرد و از ذوب یخ ها در فصول گرم جلوگیری شود.

 سرانجام « یخچال دار » در روز های گرم سال ، یخ ها را در محل درگاه جنوبی ، به مردم تحویل می داد. در یخچال میبد و موارد مشابه ، در حقیقت کار « یخ سازی » ، « یخ داری » و «  تحویل یخ » در یک محل صورت می گرفته است.

شوربختانه ، هم اکنون یخچال های گنبدی ایران نفس های آخر را می کشند و بیشتر آن ها روی به ویرانی دارند. چنان که بنا به مشاهدات و گزارش دکتر وحید قبادیان در کتاب ارزشمند " بررسی اقلیمی ابنیه سنتی ایران "* : «... از این نوع یخچال ها هنوز دو عدد در کرمان ، دو عدد در کاشان ، یکی در زواره ، یکی در نایین ، یکی در ابرقو ، یک عدد در بم ، یک عدد در میبد ، دو عدد در سیرجان ، دوازده عدد در سبزوار ، یک عدد در شاهرود ، یک عدد در دامغان ، بقایای دو عدد در قوچان و تعدادی در حاشیه شمالی دشت کویر باقی مانده است. اما همین تعداد معدود از یخچال های باقی مانده هم در حال حاضر مخروبه هستند و مخزن داخل یخچال ها اکثرا پر از زباله و گاهی لاشه سگ و گربه می باشد و بوی تعفن داخل این یخچال ها به قدری است که هر سیاح کنجکاو و یا محققی را فراری می دهد ... و جای بسی تاسف است که آخرین یخچال شهر یزد ، از مراکز مهم معماری سنتی ما ، چند سال قبل توسط مالک به لحاظ مسائل اقتصادی تخریب شد. » 

          تاثیر عوامل فرساینده بر یخچال گنبدی میبد پیش از بازسازی / عکس از موزه آب یزد

تغییر کاربری های ناهماهنگ با معماری سنتی یخچال ها که به ظاهر برای نگهداری و بقای این سازه های زیبا صورت می گیرد ، گاه لطمات جبران ناپذیری به ساختار و اصالت آن ها وارد می سازد. چنان که از 28 یخچال سبزوار امروز تنها 12 واحد باقی مانده که یکی از آن ها مدتی انبار مهمات ارتش و دیگری محل نگهداری گوسفندان بود و  یکی دیگر نیز توسط مالک خصوصی به شیوه بسیار نامطلوبی به چایخانه تبدیل شده است .

از سوی دیگر، برنامه مشخص و معینی نیز برای بازسازی و حفظ یخچال های سنتی ایران در دستور کار سازمان میراث فرهنگی کشور قرار ندارد و طی این سال ها تنها یخچال مویدی کرمان و یخچال میبد بازسازی و نگهداری شده اند و بقیه در اثر فرسایش ناشی از باد و باران در حال فروریختن هستند.

* خوشبختانه فصل دوازدهم کتاب " بررسی اقلیمی ابنیه سنتی ایران " اثر دکتر وحید قبادیان ( انتشارات دانشگاه تهران ، چاپ چهارم 1385 ) بر روی اینترنت قابل دسترسی است و علاقه مندان می توانند در این نشانی به تصاویر و پلان هایی از یخچال های گنبدی و زیر زمینی ایران دست یابند.

پژوهشگر تاریخ و فرهنگ ایران درگذشت

دکترعبدالعظیم رضایی پژوهشگر تاریخ و فرهنگ ایران ، در سن 76 سالگی درگذشت.

وی نویسنده کتاب هایی چون  « تاریخ ده هزار ساله ایران » ، « گنجینه تاریخ ایران » ،« تاریخ تمدن در فرهنگ ایران» ، « تاریخ ادیان جهان » ، « تاریخ تخت‌جمشید » ، « تاریخ نوروز در گاه‌شماری» ،  « اصل و نصب و دین های ایرانیان باستان » ، « انگیزه شکست‌ها و پیروزی‌های ایرانیان باستان در جنگ‌ها » ، « پیشینه ایرانیان و فرهنگ سه هزار تن از بزرگان و نام‌آوران ایران» ، « سرشت و سیرت ایرانیان » ، « زرتشت کیست؟ » و « دین های ایران باستان » بود.

استاد عبدالعظیم رضایی، استاد دانشگاه ملی ( بهشتی ) در رشته تاریخ بود و سال ها در آموزشگاه های کشور به تدریس تاریخ مشغول بود. از دیگر آثار او می توان به « مجموعه 12 جلدی گنجینه تاریخ ایران از باستان تا دوره قاجاریه » ، « 12 هزاره پویندگی و پایندگی ایرانیان » و « پیام‌های والای زرتشت به جهانیان » اشاره داشت.

پیش از درگذشت استاد رضایی کتاب‌هایی دیگری از او با عنوان های  « بودا کیست و پیام او چیست؟ » ، « پیام کنفسیوس و دائو » ، « پژوهش در آیین یهود » ، « پژوهش در آیین مسیح » و «جنگ فرهنگ یا همه چیز از همه جا » نیز آماده چاپ بود ، که هنوز منتشر نشده است.

دکترعبدالعظیم رضایی در دوم فروردین‌ماه سال 1311 خورشیدی در روستای "یبارک" شهرستان شهریار دیده به گیتی گشود و پس از گذراندن دوران ابتدایی در زادگاهش ، در سال 1348دیپلم پزشک یاری را از انستیتو پاستور دریافت نمود. پس از آن مدرک کارشناسی ارشد در رشته حقوق را از دانشکده الهیات و معارف اسلامی دریافت کرد و سپس از دانشگاه تهران دکترای ادیان گرفت. در سال 1385 خورشیدی نیز دکترای افتخاری تاریخ از دانشگاه تاجیکستان به او تقدیم شد.

دکتر عبدالعظیم رضایی در پیش گفتار کتاب « اصل و نسب و دین های ایرانیان باستان » ضمن اشاره به دلایل خود برای پرداختن به پژوهش های تاریخی و نگارش چنین کتاب هایی می نویسد : « ... لازم است که مردم ایران از اصل و نسب خویش آگاهی هرچه تمام تر و کامل تر یابند و بدانند که دانش ما از شرق و غرب نیست ، بلکه برعکس ، دانش آن ها از ایرانیان است . تازه به دوران رسیده های شرق و غرب که که از روی جهل ، ملت ما را وحشی و نا آگاه می دانند ، بدانند زمانی که آنان در توحش کامل به سر می بردند و مکان و مسکن شان معلوم نبود ، ایرانیان در تمدن و فرهنگ و آموختن به مردم دنیا سرآمد  جهانیان بودند.

کاشکی هستی زبانی داشتی / تا زهستان پرده ها برداشتی... »

سرانجام پس از مدت ها انتظار ، تارنمای توران شهریاری همزمان با جشن ملی تیرگان همچون تیری در کمان فرهنگ ایران ، در افق های دور دست، مرزهای فرهنگی ایران زمین را می گستراند و دوستداران شعر و ادب پارسی به ویژه علاقه مندان آثار استاد توران شهریاری در سراسر جهان می توانند به مجموعه آثار ارزنده این بانوی ایران دوست دسترسی داشته باشند و تازه ترین سروده هایش را بخوانند.